تعریف نگرش (Attitude) و مؤلفههای آن
مقدمه و تعریف نگرش:
استاد: من همیشه مباحث را با مثالهای واقعی و تجربیات روزمره تدریس میکنم تا کاملاً جا بیفتد. مثلاً نگرش را همیشه با مثال «سوسک» توضیح میدهم. نگرش به صورت دقیق، **جایگاه انسان با همه تجربیاتش در آن لحظه** نسبت به موضوعات است.
مؤلفههای سهگانه نگرش
نگرش از سه بخش اصلی تشکیل شده است:
- ۱. مؤلفه شناختی: اطلاعات، آگاهی و باورهای ما.
- ۲. مؤلفه عواطف و احساسات (هیجانی): ترس، عشق، نفرت، چندش و...
- ۳. مؤلفه رفتاری: واکنشی که نشان میدهیم (فرار، جیغ زدن، حمله).
مثال کاربردی: مواجهه با سوسک و فوبیای دریا
ترتیب شکلگیری نگرش (مثال سوسک):
شناختی:
دیدن والدین در حال جیغ زدن یا کشتن سوسک (کسب اطلاعات اولیه).
هیجانی:
انتقال ترس و هیجان به دلیل "اثر مجاورت" یا الگوبرداری ناخودآگاه.
رفتاری:
ما نیز همان رفتار (فرار یا جیغ) را انجام میدهیم و نگرش تثبیت میشود.
تغییر نگرش (مثال فوبیای دریا):
- اصلاح شناختی: حذف اطلاعات غلط (فیلمهای ترسناک) و جایگزینی با اطلاعات درست (صحبت با صیادان).
- تغییر هیجانی: تمرکز بر زیباییها و آرامش دریا به جای ترس.
- تغییر رفتاری: کمکم وارد آب شدن و در نهایت غواصی کردن.
خلاصه فرآیند مشاوره برای اصلاح نگرش:
مشاور از **رفتار** به **شناخت** میرسد، اما برای اصلاح، فرآیند را از **شناخت** (تغییر اطلاعات) شروع میکند تا رفتار تغییر یابد.